آزمون خودشیفتگی NPI-۴۰؛ شناخت برخی گرایشهای شخصیتی
سیاهه شخصیت خودشیفته، Narcissistic Personality Inventory یا NPI، ویژگیهای خودشیفتگی در جمعیت عمومی را میسنجد. راسکین و هال در سال ۱۹۷۹ آن را معرفی و راسکین و تری در سال ۱۹۸۸ فرم ۴۰ مادهای را بررسی کردند. این ابزار مصاحبه تشخیص اختلال شخصیت نیست.
مشخصات اصلی و ساختار آزمون
فرم صفحه: NPI-۴۰؛ ۴۰ جفت جمله، انتخاب یکی از هر جفت، امتیاز صفر یا یک و کل صفر تا ۴۰.
کوتاه: NPI-۱۶ دارای ۱۶ ماده است و ساختار و سقفش جایگزین فرم کامل نیست.
هفت مؤلفه را هممعنا ندانید
اقتدار، خودنمایی، برتری، غرور ظاهری، استحقاق، بهرهکشی و خودبسندگی در مطالعه اصلی مطرحاند. تمایل به رهبری با انتظار برخورد ویژه یا نادیدهگرفتن حق دیگری یکسان نیست. جمع بالا به معنی بالا بودن مساوی همه مؤلفهها نیست.
ابزار بیشتر بر خودشیفتگی آشکار تمرکز دارد؛ همه شکلهای شرم و آسیبپذیری را جامع نمیسنجد. نمره پایین نیز کیفیت رابطه یا نبود رفتار آسیبزا را تضمین نمیکند.
انتخاب بین دو جمله
جمله نزدیکتر به الگوی معمول را انتخاب کنید، نه گزینه فروتنانهتر برای مطلوب نشاندادن خود. محل گزینه امتیازدار در همه جفتها یکسان نیست. از نتیجه برای تشخیصدادن به همسر یا همکار استفاده نشود.
این پرسشنامه درباره چه گرایشهایی است؟
احساس برتری، میل به جلب توجه، اقتدار، خودبسندگی و انتظار برخورد ویژه از موضوعهای مرتبط با NPI هستند. بعضی جنبهها ممکن است با اعتمادبهنفس یا تمایل به رهبری همپوشانی داشته باشند، در حالی که بعضی دیگر به نادیدهگرفتن نیاز و حق دیگران نزدیکترند.
به همین دلیل، نمره کل همه تفاوتهای مهم را نشان نمیدهد. مهم است فرد با انتقاد چه میکند، آیا مرز دیگران را رعایت میکند و رابطههایش چه کیفیتی دارند. میل به موفقیت یا لذت از تعریف دیگران بهتنهایی اختلال شخصیت نیست.
چگونه به گزینهها نگاه کنیم؟
پاسخ را بر اساس نگرش و رفتار معمول خود انتخاب کنید؛ نه آنچه اخلاقیتر به نظر میرسد. در فرمهایی با انتخاب میان دو عبارت، گزینه نزدیکتر را برگزینید، حتی اگر هیچکدام توصیف کاملی از شما نباشند. لازم نیست برای گرفتن نمره پایین، بخشهایی از تجربه خود را انکار کنید.
این ابزار خودارزیابی است. پاسخدادن با تصور اینکه «همسرم احتمالاً این را انتخاب میکرد» نتیجه معتبری از او به دست نمیدهد. برداشت شما از رفتار دیگری باید در گفتوگویی جدا بررسی شود.
نمره بالا یا پایین چه محدودیتی دارد؟
نمره بیشتر معمولاً به گزارش ویژگیهای بیشتری از نوع سنجیدهشده در NPI اشاره دارد. این عدد شدت قطعی آسیب روانی، توان همدلی در همه موقعیتها یا وجود اختلال شخصیت را مشخص نمیکند. تشخیص به الگوی پایدار، انعطافناپذیری و پیامدهای زندگی نیاز دارد.
نمره پایین هم به معنی سلامت کامل رابطه یا نبود رفتار آسیبزننده نیست. برای تصمیم درباره مرزها و امنیت، رفتار واقعی مهمتر از تلاش برای پیدا کردن یک برچسب است.
بازخورد را از حمله به هویت جدا کنیم
فرض کنید کسی میگوید در گفتوگو حرفش قطع شده است. ممکن است واکنش فوری دفاع، تحقیر او یا احساس بیارزشی باشد. برای شناخت گرایش شخصیتی، بررسی اینکه با چنین بازخوردی چه میکنید از تلاش برای ثابتکردن نمره خوب یا بد کاربردیتر است.
میتوانید بپرسید چه رفتاری دیده شده و آیا فرصتی برای شنیدن سهم خود وجود دارد. پذیرش یک رفتار نامناسب به معنی قبول همه قضاوتهای طرف مقابل نیست. در مقابل، اعتمادبهنفس نیز به معنی بینیازی از بازخورد نیست. نتیجه NPI باید به این نوع مشاهده پیوند بخورد، نه اینکه انگیزه پنهان همه افراد را با آن توضیح دهید. اگر پرسش اصلی شما درباره رابطه آسیبزا با دیگری است، بر رفتار، مرز و امنیت تمرکز کنید؛ دریافت برچسب قطعی شخصیت برای محافظت از خود همیشه شرط لازم نیست.
نمرهگذاری و تفسیر نتیجه
طبق کلید، پاسخ همسو یک و دیگری صفر است؛ ۴۰ امتیاز جمع میشوند. شمار گزینههای سمت اول یا دوم بدون کلید معتبر نیست.
مرز تشخیصی جهانی برای اختلال شخصیت از NPI-۴۰ وجود ندارد. نمره بیشتر یعنی انتخاب بیشتر ویژگی هدف؛ تفاوت مؤلفهها و رفتار واقعی باید بررسی شوند.
| فرم | پاسخ | دامنه |
|---|
| NPI-۴۰ | ۴۰ انتخاب دوگزینهای | ۰ تا ۴۰ |
| NPI-۱۶ | ۱۶ انتخاب در فرم کوتاه | ۰ تا ۱۶ |
یک انتخاب اجباری چگونه امتیاز میگیرد؟
در NPI-۴۰ معمولاً میان دو عبارت انتخاب میکنید. یکی از دو عبارت طبق کلید امتیاز ۱ و دیگری صفر دارد؛ گزینهای که ظاهراً مثبتتر است الزاماً پاسخ بیامتیاز نیست. مجموع ۲۰ یعنی بیست انتخاب همسو با کلید در آن فرم، نه ۵۰ درصد احتمال اختلال شخصیت خودشیفته.
بخشهای اولیه مانند اقتدار، خودبسندگی، نمایشگری، برتریجویی، استحقاق، بهرهکشی و توجه به ظاهر، تعداد ماده برابر ندارند. جمع خام آنها را بدون توجه به کلید نمیتوان به عنوان اندازههای همسطح کنار هم گذاشت.
اعتماد به نفس، استحقاق و تشخیص
احساس توانایی رهبری یا دوستداشتن دیدهشدن با بهرهکشی از دیگران یک معنا ندارد. نمره کل ممکن است ترکیب متفاوتی از این ویژگیها را پنهان کند. در تفسیر، رفتار واقعی، انعطاف، رعایت مرزها و اثر رابطهای مهماند.
این ابزار در اصل صفات خودشیفتگی را در جمعیت عمومی بررسی میکند. برای تشخیص اختلال شخصیت به پایداری و گستردگی الگو و اختلال کارکرد نیاز است. نمره فرد دیگر را هم نمیتوان از روی برداشت خودتان بهجای او محاسبه و برای برچسبزدن استفاده کرد.
نتیجه را به بازخورد قابل استفاده تبدیل کنید
یک موقعیت واقعی را انتخاب کنید؛ مثلاً زمان دریافت انتقاد یا اختلاف بر سر خواستهها. بررسی کنید چه احساسی داشتید، چه واکنشی نشان دادید و طرف مقابل چه تجربهای داشت. تمرین شنیدن بدون دفاع فوری، پذیرش سهم خود و احترام به مرزها میتواند مفید باشد. اگر الگوها مکرراً به تعارض و رنج میانجامند، کمک درمانی برای شناخت آنها مناسب است.
جمعبندی
NPI-۴۰ برخی صفات را توصیف میکند، نه هویت یا تشخیص قطعی. نتیجه برای بررسی رفتار و اثر آن بر رابطه مفید است.
منابع
- Raskin R, Terry H (1988). A principal-components analysis of the Narcissistic Personality Inventory and further evidence of its construct validity. Journal of Personality and Social Psychology.