آزمون ویژگی‌های شخصیت مرزی STB؛ فهم هیجان‌ها و روابط ناپایدار
مقیاس شخصیت مرزی STB ابزاری خودگزارشی درباره برخی ویژگی‌های مرزی است. راولینگز، کلاریج و فریمن در سال ۲۰۰۱ ساختار آن را همراه STA بررسی کردند. نسخه‌های اصلی و اقتباس‌های فارسی یکسان فرض نمی‌شوند. نمره بالا به‌تنهایی اختلال شخصیت مرزی را تشخیص نمی‌دهد و ابزار برای برچسب‌زدن به همسر یا خانواده نیست.
مشخصات اصلی و ساختار آزمون
نوع پاسخ: جمله‌های درست/نادرست در فرم شناخته‌شده؛ کلید و تعداد ماده اقتباس محلی باید با مرجع خودش تطبیق یابد.
موضوع: تجربه‌های تکرارشونده هیجانی و بین‌فردی، نه صرف نوسان حال یک روز یا تشخیص دوره مانیا.
حوزه‌های تجربه چه می‌گویند؟
ناامیدی و سردرگمی، تکانشگری و تجربه‌های گسست یا بدگمانی در این خانواده مطرح‌اند. گسست می‌تواند احساس جداافتادگی از خود یا محیط باشد. این تجربه‌ها علت‌های گوناگون دارند و هر عنوان، تشخیص مستقل نیست.
برای تشخیص اختلال شخصیت، پایداری الگو، سابقه، گستردگی در موقعیت‌ها و اختلال کارکرد اهمیت دارند. فشار شدید و کم‌خوابی می‌توانند تجربه را تغییر دهند.
نتیجه را به سؤال قابل بررسی تبدیل کنید
به جای قضاوت درباره هویت، بپرسید چه وقت ترس از طرد با تصمیم عجولانه همراه می‌شود یا رابطه چگونه پرتنش می‌شود. گفته درباره آسیب به خود اهمیت مستقل دارد؛ خطر فعلی به کمک حضوری فوری نیاز دارد، حتی اگر مجموع کم باشد.
این پرسش‌ها به چه تجربه‌هایی توجه دارند؟
ناامیدی و سردرگمی درباره خود، واکنش‌های هیجانی شدید و تکانشگری از موضوع‌های مطرح در این مقیاس‌اند. بعضی پرسش‌ها نیز به تجربه‌های گسستگی یا بدبینی می‌پردازند. گسستگی یعنی فرد گاهی احساس کند از خود یا محیط فاصله گرفته یا تجربه‌ها برایش غیرواقعی شده‌اند؛ این عبارت را نباید بدون بررسی به یک بیماری خاص نسبت داد.
شدت و تکرار این تجربه‌ها و اثر آن‌ها بر زندگی مهم‌اند. ناراحتی شدید پس از یک جدایی، فشار روانی طولانی یا تجربه آسیب‌زا نیز می‌تواند بر پاسخ‌ها اثر بگذارد. یک موقعیت دشوار به‌تنهایی تعریف‌کننده یک الگوی همیشگی شخصیت نیست.
نمره‌گذاری و تفسیر نتیجه
پاسخ‌های همسو با ویژگی طبق کلید امتیاز می‌گیرند؛ درست در همه جمله‌ها الزاماً یک امتیاز نیست. بدون کلید، شمار بله‌ها نمره معتبر نمی‌سازد.
برای همین فرم فارسی، مرز تشخیصی و دامنه کامل مستقل تأیید نشده است. نتیجه باید گزارش ویژگی باشد، نه درصد ابتلا. تشخیص و تصمیم درمان با بررسی فردی انجام می‌شوند.
هنگام پاسخ‌دادن از چه چیزی کمک بگیریم؟
این فرم برای بزرگسالان و گزارش تجربه خود فرد است. عبارت‌ها را با توجه به الگوی معمول احساس و رفتار خود بخوانید و از انتخاب پاسخ صرفاً برای تأیید یک تشخیص قبلی پرهیز کنید. اگر بین دو پاسخ مردد هستید، نمونه‌های واقعی از چند موقعیت را به یاد بیاورید.
ممکن است بعضی عبارت‌ها ناراحت‌کننده باشند. می‌توانید مکث کنید و برای صحبت درباره تجربه‌ها از درمانگر کمک بگیرید. قرار نیست برای تکمیل آزمون خود را تحت فشار بگذارید یا تجربه‌ای خصوصی را برای اطرافیان توضیح دهید.
وقتی یک اتفاق کوچک، احساس بزرگی ایجاد می‌کند
فرض کنید دیررسیدن پاسخ یک فرد نزدیک ناگهان با احساس رهاشدگی و خشم شدید همراه می‌شود. شاید بعداً خودتان هم از شدت واکنش تعجب کنید. برای فهم این تجربه، فقط اندازه اتفاق بیرونی را نبینید؛ معنایی که در ذهن پیدا کرده، احساس بدنی و رفتاری که بعد از آن رخ داده نیز مهم‌اند.
این مثال تشخیص شخصیت مرزی نیست. واکنش شدید می‌تواند در زمینه‌های گوناگون دیده شود و باید مسیر و تکرارش بررسی شود. هنگام مرور پاسخ‌ها، به فاصله میان احساس و عمل توجه کنید: آیا فرصت مکث داشته‌اید، کمک خواسته‌اید یا به رفتاری رسیده‌اید که بعداً پشیمان شده‌اید؟ ثبت این زنجیره به پیدا کردن هدف درمان کمک می‌کند. هدف کمک این نیست که هیچ‌وقت احساس شدید نداشته باشید؛ مهم است راه‌های امن‌تری برای تحمل و بیان آن در دسترس قرار بگیرد.
از شناخت الگو تا دریافت کمک
به جای تمرکز بر نام اختلال، موقعیت‌هایی را ثبت کنید که هیجان به اوج می‌رسد: چه اتفاقی افتاد، چه برداشتی داشتید و بعد چه کردید؟ این اطلاعات به انتخاب هدف درمان کمک می‌کند. روان‌درمانی‌های متناسب، از جمله درمان دیالکتیکی رفتاری در موارد مناسب، می‌توانند مفید باشند. در صورت قصد آسیب به خود یا ناتوانی در حفظ امنیت، آزمون را کنار بگذارید، تنها نمانید و کمک فوری حرفه‌ای دریافت کنید.
جمع‌بندی
STB می‌تواند موضوع‌های مهم هیجانی و رابطه را برای بررسی روشن کند. عدد را به هویت ثابت تبدیل نکنید و برای نتیجه‌گیری از نسخه و ارزیابی مناسب کمک بگیرید.
منابع
- Rawlings D, Claridge G, Freeman JL (2001). Principal components analysis of the Schizotypal Personality Scale and the Borderline Personality Scale. Personality and Individual Differences.
